หารเท่า และ อเมริกันแชร์ คืออะไร ต่างกันยังไง

เวลากินข้าวกับเพื่อนแล้วไม่มีใครเลี้ยง คนไทยมักพูดว่า “หารเท่ากันนะ” หรือ “อเมริกันแชร์ไหม” สองคำนี้ได้ยินกันแทบทุกวัน

แต่สองคำที่ฟังดูคล้ายกัน จริง ๆ แล้วอาจหมายถึงวิธีจ่ายคนละแบบ และความไม่ชัดเจนเล็ก ๆ นี้เองที่ทำให้ตอนจ่ายเงินมีจังหวะอึดอัดอยู่บ่อย ๆ

หารเท่า และ อเมริกันแชร์ หมายถึงอะไร

หารเท่ามีความหมายตรงตัว คือเอายอดรวมมาหารตามจำนวนคน 4 คนกินไป 2,400 บาท ก็จ่ายคนละ 600 บาท ไม่ว่าใครสั่งอะไร

อเมริกันแชร์ไม่ตรงไปตรงมาแบบนั้น คนส่วนใหญ่เข้าใจว่าหมายถึงจ่ายของใครของมัน คือใครสั่งอะไรก็จ่ายเอง แต่ก็มีไม่น้อยที่ใช้คำนี้ในความหมายหารเท่า

ถ้าราคาอาหารที่แต่ละคนสั่งใกล้เคียงกัน แบบไหนก็ไม่ต่างกัน แต่ถ้าคนหนึ่งสั่งสเต๊ก อีกคนกินแค่สลัด คำว่า “อเมริกันแชร์นะ” อาจกลายเป็นตัวเลขคนละจำนวนในหัวของแต่ละคน ถ้าราคาต่างกันมาก พูดให้ชัดอีกนิดว่าจะหารเท่าหรือจ่ายของใครของมัน ก็จะไม่เข้าใจผิดกัน สถานการณ์ไหนเหมาะกับแบบไหน ดูได้ที่หารบิลหรือแยกบิล? แบบไหนคุ้มกว่าและเร็วกว่า

อเมริกันแชร์มาจากไหน

อเมริกันแชร์ไม่ใช่สำนวนภาษาอังกฤษ ถ้าพูดกับชาวต่างชาติ เขาจะไม่เข้าใจ ที่มาของคำก็ไม่มีหลักฐานแน่ชัด เป็นคำที่คนไทยใช้กันเองจนติดปาก ภาษาอังกฤษจริง ๆ จะพูดว่า split the bill หรือ go Dutch

ส่วนภาษาไทยดั้งเดิมก็มีคำที่หมายถึงช่วยกันออกเงินมานานแล้ว เช่น ลงขัน ที่หมายถึงช่วยกันออกเงินคนละส่วนเพื่อทำอะไรสักอย่างร่วมกัน ใช้ได้ทั้งตอนรวมเงินซื้อของขวัญ หรือรวมเงินจัดงาน

ความต่างจากคำใกล้เคียง

คำที่ใช้เวลาช่วยกันจ่ายมีหลายคำ ความต่างอยู่ที่ว่าแบ่งกันระหว่างใคร และใช้เกณฑ์อะไร

คู่รักหรือรูมเมทที่บอกว่า “ค่าห้องหารครึ่ง” ก็คือความหมายเดียวกับหารเท่า เพราะถ้ามีสองคน การหารตามจำนวนคนกับการแบ่งครึ่งได้ผลเท่ากัน

การหารเท่า มักทำให้คนที่กินน้อยหรือไม่ดื่มเสียเปรียบ ถ้าเป็นวงที่ใส่ใจเรื่องนี้ จะตั้งส่วนต่างไว้ตั้งแต่แรกก็ได้ วิธีทำอยู่ในคนไม่ดื่มต้องจ่ายเท่ากันไหม วิธีตั้งส่วนต่างในวงเลี้ยง

คำว่า “หาร” ซ่อนการตัดสินใจไว้สามเรื่อง

คำว่าหารเท่าแม้จะสั้น แต่เวลาหารจริงต้องตัดสินใจสามเรื่องให้ได้ก่อน คือหารค่าอะไร หารกันระหว่างใคร และหารด้วยสัดส่วนเท่าไร

ถ้าเป็นวงข้าวที่ทุกคนนั่งโต๊ะเดียวกัน สามเรื่องนี้จะชัดเองโดยธรรมชาติ แต่พอเป็นทริปเที่ยวหรือค่าใช้จ่ายของคนที่อยู่ด้วยกัน แต่ละรายการมีคนร่วมไม่เหมือนกัน บางทีก็อยากแบ่งตามรายได้ ในชีวิตประจำวัน มีหลายสถานการณ์ที่หารเท่าอย่างเดียวไม่พอ วิธีเลือกระหว่างเท่ากัน ตามสัดส่วน และระบุเอง อยู่ในหารเงิน 3 วิธี: เท่ากัน·ตามสัดส่วน·ระบุเอง ใช้ตอนไหนดี? ส่วนคำถามว่าอะไรคือความยุติธรรม อยู่ในความยุติธรรมในการหารเงินคืออะไร

ใน Evere ทุกครั้งที่บันทึกค่าใช้จ่าย เลือกได้ว่าจะหารกับใครและหารแบบไหน ถ้าหารเท่ากันก็เลือกแบ่งเท่ากัน ถ้ากำหนดสัดส่วนก็เลือกระบุเปอร์เซ็นต์ ถ้าแต่ละคนมียอดชัดเจนก็เลือกระบุจำนวนเงิน

คำถามที่พบบ่อย

Q. พูดว่าอเมริกันแชร์กับชาวต่างชาติได้ไหม ไม่ควร เพราะไม่ใช่สำนวนภาษาอังกฤษ ชาวต่างชาติจะไม่เข้าใจ ให้พูดว่า Let’s split the bill ถ้าจะหารเท่า หรือ Let’s pay separately ถ้าจะจ่ายของใครของมัน

Q. อเมริกันแชร์คือหารเท่าหรือจ่ายของใครของมัน ใช้กันทั้งสองแบบ ถ้าราคาที่แต่ละคนสั่งใกล้เคียงกันก็ไม่เป็นไร แต่ถ้าต่างกันมาก ให้ตกลงกันก่อนบิลมาว่าจะเอาแบบไหน

Q. สองคนหารกัน ก็เรียกว่าหารเท่าได้ไหม ได้ ถ้ามีสองคน หารเท่าและหารครึ่งได้ผลเหมือนกัน จะใช้คำไหนก็เข้าใจตรงกัน